Cái Nôi Và Đêm Trăng

Tác giả:

Mới sinh thì được nằm trong nôi bằng mây cạnh giường mẹ, sau đó dời ra nôi gỗ, lớn nữa thì ngủ chung giường với các anh chị lớn . Thời đó các bà mẹ cứ sinh năm một, nên không thể dành tình thương đặc biệt của mình cho bất cứ đứa con nào hết. Con bé như hiểu thế, nó sinh ra giữa giữa, tự nghĩ mình không có gì đặc biệt, hay bản tính thích nằm một mình, mà con bé lại rất thích nơi mình ngủ, cái nôi be bé đặt trong căn phòng thật lớn. Căn phòng này nằm giữa nhà và lớn nhất nhà. Ban ngày phòng có đặt bàn ăn, tủ đựng chén bát, tủ đựng thức ăn và một cái divan lớn. Cái divan dùng để ngủ trưa hay mọi công chuyện khác. Nhưng tối đến không ai ngủ trong phòng này, trừ phi có khách. Thế mà cái nôi con bé được đặt trong phòng này . Không nhớ là mình bao nhiêu tuổi nhưng con bé có nghe mẹ nó phân trần với khách đến nhà chơi, nhất là với khách ở lại, mỗi khi nhắc chuyện con bé hay ngủ một mình trong căn phòng ngoài, thay vì trong phòng ngủ với chị nó: “Con bé thích ngủ như rứa đó, hắn thích ngủ một mình, không khóc la chi cả. Mà con bé ưa đặt nôi nằm gần cửa sổ, chắc mát, hắn đánh một giấc qua đêm luôn. Có hôm tui ra xem con bé nửa khuya, thấy hắn đang thức mí lạ chứ, đang nói chuyện một mình, bí bô. Nói chuyện một hơi, xong lại ngủ tiếp không đòi ra, lạ như rứa đó!“

Đến lúc nào thì con người có khả năng ghi lại hình ảnh đầu tiên? Bài báo gom góp các chi tiết về một cuộc khảo cứu những hình ảnh con người có thể ghi nhận được, đặc biệt là những hình ảnh được ghi nhận đầu tiên. Đó là các hình ảnh lúc con người còn bé tí xíu, thuở ấu thơ, như hình ảnh được nằm trong lòng bà, lòng mẹ, lúc bố cõng đi chơi, chú tập đi xe đạp, ngày đi học lần đầu tiên, hình ảnh ngọn cây trong vườn nhà, món đồ chơi yêu thích nhất, cái bàn gỗ ở trường và hủ mực tím vvv… Thường thì con người bắt đầu biết nhớ lúc năm, sáu tuổi, với những hình ảnh rõ ràng hay mơ hồ. Tuy thế có một vài hình ảnh được in sâu vào tâm khảm lúc ta còn rất bé, con người có khả năng nhớ lúc chỉ mới có hai, ba tuổi.

Nàng đặt báo xuống ngẫm nghĩ: “Nếu là cái nôi, thì lúc đó mình chưa tới hai tuổi! Hay vì mình cứ nghe mẹ mình kể mãi câu chuyện mình thích nằm một mình trong căn phòng ngoài thật rộng, nên trong đầu cứ đinh ninh rằng đó là hình ảnh đầu tiên của mình? Thế thì ánh trăng là lúc nào?“

Con bé nhớ mình có thức dậy một đêm nào đó, ánh trăng chiếu vào nôi sáng vằng vặc. Chưa hẳn là quá khuya, nó còn nghe thấy tiếng nước dội từ giếng vọng lên, và tiếng cười, tiếng nói chuyện. Con bé khua tay vớt ánh trăng, nó nói bi bô . Hình như có người tới nôi nó, ngắm nó một lúc. Tiếng nói dịu dàng của mẹ nó: “Con thấy cái chi rứa, trăng sáng ghê con hí!“ Mẹ nó bế nó ra khỏi nôi, đem nó ra cửa sổ cho nó xem trăng, rồi đặt nó vào nôi lại: “Bé ngủ đi con … “ và mẹ nó ngâm thơ cho nó:

*“Em không nghe rừng thu,
Lá thu kêu xào xạc,
Con nai vàng ngơ ngác
Đạp trên lá vàng khô?”
(thơ Lưu Trọng Lư)

Đến khi Nàng có con, Nàng cũng thích bế con bé ra nhìn nơi cửa sổ. Đèn phòng được tắt đi, làm khoảng trống bên ngoài rộng mênh mong, nhưng phong cảnh lại rõ nét. Gió thổi mát. Trời trong, thảm cỏ đen, hai mẹ con phóng tầm mắt nhìn xa hơn, dãy nhà bên kia park, với những ánh đèn vàng hắt ra, đầm ấm, thanh bình. Con đường thỉnh thoảng có xe qua, lại. Có một vài người còn dẫn chó dạo trong park. Trong màn đêm hình như mọi sự đều thinh lặng hơn, mang một vẻ kỳ diệu, nhất là đêm có trăng! Nàng muốn con nhỏ thâu các hình ảnh đó vào trong trí của nó. Nàng chỉ cho con bầu trời cùng những ngôi sao lấp lánh, và mặt trăng tròn, to màu vàng. Đôi lúc hai mẹ con phải kiếm trăng vì trăng núp sau lùm cây hay đã lên quá cao. Nàng thì thầm kể cho con nghe chuyện chị Hằng và chú Cuội. Mắt con bé sáng rực, nở nụ cười thích thú. Một lúc mỏi tay quá, nàng phải đặt con bé xuống. Nó lại đòi lên lại, nàng hứa lúc khác.

Nàng trầm ngâm, ngắm cái nôi của con, tự hỏi không biết cái nôi của mình hồi xưa có giống như vậy không. Cái nôi bằng gỗ, cũ, nhưng láng bóng, bà bảo trợ quý lắm, đem biếu khi được tin Nàng có con đầu tiên. Vì nó cũ và bằng gỗ, nên Nàng thấy nó mang dáng dấp cái nôi ngày xưa của mình, tuy rằng nôi này chẳng đong đưa tí nào. Mà ngày xưa cái nôi lúc mình nằm trong “phòng ăn” có đong đưa đâu nào? Bỗng dưng Nàng thấy đêm trăng nay phảng phất đêm trăng xưa. Qua khung cửa sổ, ánh trăng sáng vằng vặc. Cây palm cao lêu khêu trong bóng đêm, tựa như cây dừa cuối vườn. Cây chuối xum xuê nhà hàng xóm, tàn lá bự, gió hiu hiu đẩy bóng lá ôm sang cây bông giấy đỏ đằm thắm dưới ánh sáng của nàng Nguyệt. Hoa Ngọc Lan tỏa mùi thơm nhè nhẹ, Nàng có cảm giác mình đang ở trong phòng nhìn ra vườn sau. Chỉ thiếu giếng nước thôi. Nàng nhìn xuống vườn. Cây sứ mẹ trồng giờ mọc cao quá!

Minh-Thanh

Thảo luận cho bài: "Cái Nôi Và Đêm Trăng"