Núi Ba Đèo

Tác giả:

Một đèo một đèo lại một đèo
Khen ai khéo vẽ cảnh cheo leo
Cửa son tía ngắt lơ thơ móc
Đường đá xanh rì lún phún rêu
Phưởng phất chồi thông cơn gió tốc
Mịt mờ ngọn cỏ lúc sương gieo
Hiền nhân quân tử ai là chẳng
Mỏi gối chồn chân cũng muốn trèo
(Bản khắc 1914)

Khảo dị:
– Bản khắc 1922
Tựa đề: Đèo Ba Dội
Câu 2: Khen ai khéo tạc cảnh cheo leo
Câu 3: Cửa son đỏ hoét tùm bum nóc
Câu 4: Hòn đá xanh rì lún phún rêu
Câu 5: Lắt lẻo cành thông cơn gió tốc
Câu 6: Đầm đìa lá liễu giọt sương gieo
Câu 8: Mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo

– Bản Quốc văn tùng ký
Tựa đề: Vịnh đèo Ba Dội
Câu 2: Khen ai khéo đặt cảnh cheo leo
Câu 3: Cửa son đỏ hoét tùm um móc
Câu 4: Hòn đá xanh rì lún phún rêu
Câu 5: Lắt lẻo cành thông cơn gió thốc
Câu 6: Đầm đìa lá liễu giọt sương gieo
Câu 8: Mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo

– Bản Xuân hương thi sao
Tựa đề: Vịnh ba đèo
Câu 1: Qua hết một đèo lại một đèo
Câu 2: Khen ai khéo tạc cảnh cheo leo
Câu 3: Cửa son tía ngắt lơ thơ nóc
Câu 4: Thềm đá xanh rì lún phún rêu
Câu 5: Vất vưởng cành thông cơn gió thổi
Câu 6: Đầm đìa ngọn cỏ lúc sương gieo
Câu 8: Mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo

– Bản Tạp thảo tập
Tựa đề: Vịnh ba đèo
Câu 1: Qua hết một đèo lại một đèo
Câu 2: Khen ai khéo tạc cảnh cheo leo
Câu 3: Cửa son tía ngắt lơ thơ nóc
Câu 4: Thềm đá xanh rì lún phún rêu
Câu 5: Phưởng phất cành thông cơn gió thổi
Câu 6: Đầm đìa ngọn cỏ lúc sương gieo
Câu 8: Mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo

– Bản Xuân hương thi vịnh
Tựa đề: Vịnh ba đèo
Câu 1: Cách một đèo qua lại một đèo
Câu 2: Khen ai khéo tạc cảnh cheo leo
Câu 3: Cửa son tía ngắt lơ thơ nóc
Câu 4: Thềm đá xanh rì lún phún rêu
Câu 5: Vất vưởng cành thông cơn gió thổi
Câu 6: Đầm đìa ngọn cỏ lúc sương gieo
Câu 8: Mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo

Một đèo một đèo lại một đèo
Câu thơ nhắc lại 3 lần từ “một đèo” là có ý ngầm chỉ tên đèo Ba Dội. Theo phần “Dư địa chí” trong sách “Lịch triều hiến chương loại chí” của Phan Huy Chú, thì đèo Ba Dội chính là tên Nôm của núi Tam Điệp. Núi này ở đầu địa giới huyện Tống Sơn, tỉnh Thanh Hóa.

Nguồn: Kiều Thu Hoạch, Thơ nôm Hồ Xuân Hương, Nxb Văn học, 2008

Thảo luận cho bài: "Núi Ba Đèo"