Phương thức dự báo sóng thần của Hoa Kỳ

Tác giả:

WASHINGTON.Hoa Kỳ.- Hoa Kỳ là quốc gia có cơ chế báo động sóng thần thuộc loại hiện đại nhất thế giới. Đó là một hệ thống phức tạp dựa trên các trạm theo dõi địa chấn, các máy dò nằm sâu dưới đáy đại dương, hệ thống phao nổi trên mặt biển, vệ tinh và thiết bị đo mực nước biển ở gần bờ. Máy đo sóng thần Sau trận động đất và sóng thần năm 1964 tại Alaska, Hoa Kỳ đã quyết định thiết lập hệ thống kiểm soát sóng thần do Cục Đại Dương và Khí Quyển Quốc Gia (NOAA) điều khiển. 6 máy đo sóng thần dưới lòng biển là trung tâm của hệ thống kể trên, tập trung chủ yếu ở Thái Bình Dương – nơi sóng thần có thể gây tổn hại nghiêm trọng nhất cho cư dân Mỹ. Thiết bị ghi áp lực của các máy đo sẽ lập tức chuyển tín hiệu lên các phao nổi trên mặt biển ngay khi “đánh hơi” được khả năng xảy ra động đất hoặc đất chuồi dưới đáy đại dương, tức là 2 yếu tố có thể gây ra sóng thần. Tín hiệu từ phao sau đó sẽ được chuyển tiếp lên hệ thống vệ tinh của NOAA để rồi được phân tích tại các trung tâm báo động sóng thần nằm ở Hawaii và Alaska. Ngay sau khi kết luận nguy cơ sóng thần có thể xảy ra, các chuyên gia tại những trung tâm này sẽ lập tức báo cáo với chính quyền và quân đội thông qua các đường dây nóng. Máy đo sóng thần không phải là thiết bị báo động duy nhất và cũng không phải lúc nào cũng có vai trò quan trọng nhất. NOAA còn nhận báo cáo từ hơn một chục cơ quan chính phủ cũng như các trường đại học – những nơi có thể đưa ra các lời dự báo sớm hơn hệ thống kể trên dựa vào dữ liệu báo động động đất mà họ theo dõi hằng ngày. Nhà khoa học P.Whitmore tại Trung Tâm Báo Động Sóng Thần ở Alaska cho biết: “Chúng tôi phải quyết định rất nhanh. Tất cả phải tập trung để trả lời câu hỏi địa chấn xảy ra ở đâu và có cường độ bao nhiêu ?”, Và… chạy! Sau khi các nhà khoa học phát tín hiệu báo động sóng thần, trách nhiệm còn lại thuộc về chính quyền các địa phương cũng như mỗi người dân. Trong nhiều năm qua, chính quyền các cấp ở Hoa Kỳ đã lên hàng loạt kế hoạch khẩn cấp để đối phó cũng như giảm nhẹ tác hại của sóng thần. Nhiều nơi đã lắp đặt các tấm biển chỉ đường di tản trên các bãi biển trong trường hợp sóng thần sắp ập đến, trong khi những nơi khác đã triển khai hệ thống còi báo động kỹ thuật cao. Tuy nhiên, giới chuyên môn khuyến cáo nếu bạn đang ở trên bãi biển thì đừng chờ đến khi còi báo động vang lên, mà ngay khi cảm nhận được sự rung chuyển của mặt đất thì phải chạy thật nhanh đến nơi có độ cao từ 30 mét trở lên so với mực nước biển. Nếu không kịp đến một nơi như thế thì mọi người phải chạy thục mạng đến nơi cách xa bờ biển ít nhất 1,5 km hay chí ít là tìm một tòa cao ốc nào đó rồi leo lên càng nhanh càng tốt. Một đợt sóng thần có thể cuộn ra cuộn vào trong 12 tiếng đồng hồ nên cư dân ven biển không nên rời khỏi nơi trú ẩn an toàn cho đến khi nhận được hướng dẫn từ giới chuyên môn. Tại Hoa Kỳ, sau khi sóng thần xảy ra, NOAA lập tức kích hoạt một mạng lưới gồm khoảng 100 trạm theo dõi mực nước biển để dự báo lũ lụt sẽ nghiêm trọng đến mức nào cũng như kéo dài bao lâu. Người Mỹ vẫn chưa hài lòng với những gì mình đã có. Hệ thống báo động cũng như đối phó với sóng thần của nước này vẫn đang được xây dựng ngày càng tỉ mỉ hơn và hiện đại hơn. Tại Washington chẳng hạn, các chuyên gia đang xây dựng kế hoạch giảm nhẹ hậu quả của sóng thần, dự trù sẽ hoàn tất trong 2 năm tới. Kế hoạch bao gồm việc xây dựng các trung tâm trú ẩn, trang bị cho các hải cảng van ngắt tự động để giảm thiểu rò rỉ nhiêu liệu và thậm chí gia cố vùng bờ biển để chịu được sức mạnh của sóng thần. Crawford, một chuyên gia góp phần xây dựng chương trình kể trên, cáo giác cư dân ven biển đã vô tình tiếp tay cho sóng thần khi san bằng các đụn cát để khai thông tầm nhìn ra biển. Hiện nay, mỗi năm NOAA chi khoảng 3 triệu đôla cho hai trung tâm báo động sóng thần và 4,5 triệu USD cho kế hoạch giảm nhẹ hậu quả sóng thần. Châu Á cần một hệ thống báo động sóng thần Theo phân tích của giới chuyên môn, trở ngại lớn nhất cho việc xây dựng một hệ thống báo động sóng thần ở ChâuÁkhông phải là vấn đề công nghệ hay kinh phí mà là những bất đồng về chính trị, văn hóa cũng như tâm lý ngại chia sẻ thông tin giữa các nước trong khu vực. Liên Hiệp Quốc cho biết, việc thành lập hệ thống báo động sóng thần ở ChâuÁ sẽ được đưa ra bàn thảo tại hội nghị thế giới về giảm nhẹ thiên tai vào tháng tới. Nước Úc tuyên bố sẽ thúc đẩy việc xây dựng hệ thống này, còn Nhật Bản – nước đang sở hữu một hệ thống báo động hiện đại – cho biết sẽ hỗ trợ nhân lực cho dự án.

Thảo luận cho bài: "Phương thức dự báo sóng thần của Hoa Kỳ"