2. Triều Đình Xuyên Tạc 

2. Triều Đình Xuyên Tạc
Ngày xưa Trung Quốc có Dịch Học, dựa trên thuyết Âm Dương, rất sát khoa học và có lẽ phát xuất từ Thuyết Nguyên Tử của Ấn Độ, nhưng sách vở về Dịch Học đã thất lạc hết, chỉ còn lại hình Bát Quái và 64 quẻ, tức là 64 cách sắp xếp Âm và Dương, như xếp 6 viên gạch, viên nọ chồng lên viên kia.

Trung Quốc cũng có Kinh Dịch, một tổng hợp của 12 cuốn sách bói của 12 môn phái lý số về đời nhà Chu, mà đúng lý phải gọi là Chu Dịch, như Cụ Phan Bội Châu đã đề tên sách của Cụ.

Thường có sự lẫn lộn giữa Dịch Học và Kinh Dịch, vì giới lý số mượn 64 quẻ của Dịch Học để bói toán, chẳng khác ngày nay nhiều người thường dùng 52 lá bài tây, và ngay cả truyện Kiều của Nguyễn Du để soạn may rủi.

Về sau, có lẽ từ đời Tống, vua chúa Tàu muốn có thày bói giỏi, có học thức, để bói cho vua nghe, như ngày nào nên xuất hành, về phương nào, tối nào nên động phòng với bà cung phi nào để sinh quý tử, nên nhét ba chữ “Khổng Tác Dịch” vào cuốn Sử Ký của Tư Mã Thiên, cốt ý đưa Kinh Dịch vào chương trình Khổng Giáo, khiến thí sinh cứ thế mà học, không hiểu cũng phải cố mà hiểu, vì tưởng thật đây là tác phẩm của “Đức Thánh Khổng”, giảng về luân lý đạo đức, mặc dầu từ đầu đến cuối, toàn là giọng “lơ mơ” của thày bói, khác hẳn lời giảng rõ ràng, minh bạch của Khổng Tử trong Luận Ngữ.