Thử giải mã bài "Cỏ Xót Xa Đưa"

Tác giả:

“Cỏ Xót Xa Đưa” – Nhạc Trịnh Công Sơn

Trên đời người trổ nhánh hoang vu
Trên ngày đi mọc cành lá mù
Những tim đời đập lời hoang phế. 


Trên đường đời của một con người, lúc này hay lúc kia (= trổ nhánh) cũng sẽ gặp những lúc cô đơn (= hoang vu). Từng ngày sống (= trên ngày đi) cũng có lúc không biết mình nên làm gì (= lá mù)
Còn tâm tình những người xung quanh (= những tim đời) nhiều lúc cũng lạnh lẽo (= lời hoang phế)

Dưới mặt trời ngồi hát hôn mê
Dưới vòng nôi mọc từng nấm mộ
Dưới chân ngày cỏ xót xa đưa. 


Nhiều khi cuộc sống vui vẻ (= Mặt trời) nhưng ta thì không cảm nhận được điều đó (= hát hôn mê) chỉ thấy
Khi một đời người vừa mới sinh ra (= dưới vòng nôi) đã thấy được (= mọc) ngày phải lìa đời (= nấm mộ)
Rồi một ngày vừa hết thì thân phận hèn mọn của ta (= ngọn cỏ) cũng phải ngậm ngùi vì thấy mình không làm được điều gì cả (= xót xa đưa).

Người đã đến và người sẽ về bên kia núi
Từng câu nói là từng cánh buồm giong cuối trời.
Còn lại tiếng cười khóc giữa đời. 


Con người sinh ra rồi cũng sẽ chết đi, những lời mình nói ra cũng không ai nghe, rồi trôi vào lãng quên (= giong cuối trời). Chỉ còn lại một thực tế mà ai cũng cảm nhận xung quanh đó là tiếng cười khóc – Cuộc đời hỉ nộ ái ố.

Dưới ngọn đèn một bóng chim qua
Giữa đường đi một người đứng gọi
Có biết gì về ngày chưa tới. 


Thời gian cứ trôi qua (= bóng chim qua), mà ta cứ ngồi đây (= dưới ngọn đèn). Đi gần nửa đường đời rồi mà vẫn còn thắc mắc (= giữa đường đi một người đứng gọi). Liệu ngày mai sẽ như thế nào? (= có biết gì về ngày chưa tới)

Những ngày ngồi rủ tóc âm u
Nghe tiền thân về chào bóng lạ
Những mai hồng ngồi nhớ thiên thu.


Những ngày ngồi không, không thấy tương lai (= rủ tóc âm u). Ngó trước ngó sau một kiếp người, chợt (= bóng lạ) nghĩ về (= nghe…về chào) kiếp trước của mình (= tiền thân). Rồi sớm mai cứ mong về cái chết để được trở về vĩnh cửu (= ngồi nhớ thiên thu).

Đại ý của bài này là một tâm trạng không có lối thoát về thân phận một con người (TCS thời điểm viết bài hát) chưa làm được điều gì nhưng vướng bận nhiều ưu tư của cuộc đời và chưa biết phải làm sao … ngoài việc suy nghĩ chiêm nghiệm thân phận rồi viết Cỏ Xót Xa Đưa (= Thân phận hèn mọn đang nhìn những ngày trôi qua trước mặt mình mà chưa làm được điều gì).

Thảo luận cho bài: "Thử giải mã bài "Cỏ Xót Xa Đưa""